मुंबईतील हवेची गुणवत्ता खालावल्याने ऑक्टोबर २०२३ मध्ये परिपत्रक प्रसृत करून मुंबईतील बांधकामांच्या ठिकाणी प्रदूषण नियंत्रणाच्या उपाययोजनांच्या अंमलबजावणीसाठी कारवाई करण्याचा इशारा मुंबई महापालिकेने दिला होता. मात्र धूळप्रदूषण वाढतच राहिल्याने आणि ते रोखण्यात महापालिका अपयशी ठरल्याने मुंबई उच्च न्यायालयाने महापालिकेच्या कार्यपद्धतीवर ताशेरे ओढले आणि कारवाई अधिक तीव्रतेने करण्याचे आदेश दिले. न्यायालयाच्या आदेशानंतर महापालिकेने प्रदूषण कमी करण्यासाठी कारवाईचा वेग वाढवला.

Mumbai Crime : दिल्लीत ‘लाल’ कारमध्ये स्फोट, आता मुंबईतील CSMT जवळ ‘लाल’ बॅग आढळली; उघडली असता काय सापडलं?
२०२५ मध्येदेखील ही कारवाई सुरूच राहिली. महापालिकेने जानेवारी ते ऑक्टोबर २०२५ या कालावधीत मार्गदर्शक तत्त्वांचे उल्लंघन करणाऱ्या ८,६६३ बांधकामांना कारणे दाखवा नोटीस बजावली होती. त्यापैकी १,१९४ बांधकामांच्या ठिकाणी मार्गदर्शक तत्त्वांची अंमलबजावणी करण्यात आली आहे. याशिवाय ज्या बांधकामांच्या ठिकाणी नोटीस देऊनही नियमांचे पालन करण्यात आलेले नाही, अशा ३,४९७ बांधकामांना काम थांबवण्याची नोटीस बजावण्यात आली होती. त्यापैकी १,९७९ बांधकामांच्या ठिकाणी अद्यापही अंमलबजावणी करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे ही कामे अद्याप थांबलेली आहेत. यामध्ये खासगी कामे, महापालिका कामे आणि अन्य प्राधिकरणांच्या कामांचा समावेश आहे.

Ramdas Athawale: महायुतीव्यतिरिक्त अन्य पक्षांशी युती करु नका; रामदास आठवलेंची पदाधिकाऱ्यांना सूचना
खासगी बांधकामे ‘आघाडी’वर
प्रदूषण नियंत्रण नियमांच्या उल्लंघनाचे प्रमाण खासगी, व्यावसायिक कामांमध्ये सर्वाधिक असल्याचे दिसते. एक एकर किंवा त्यापेक्षा अधिक क्षेत्रात बांधकाम असलेल्या जागेच्या अवतीभोवती किमान ३५ फूट आणि एक एकरपेक्षा कमी भूखंडावर किमान २५ २५ फूट उंचीचे लोखंडी, पत्र्यांचे आच्छादन किंवा कापडांचे आच्छादन नसणे, प्रत्येक बांधकामाच्या ठिकाणी तुषार फवारणी (स्प्रिंक्लर) यंत्रणा नसणे, धूळ उडू नये यासाठी दिवसातून किमान चार ते पाचवेळा पाण्याची फवारणी न करणे यांसह अन्य नियमांचे पालन होत नाही. त्यामुळे कामे थांबलेल्या प्रकल्पांत १,४५४ खासगी बांधकामे, महापालिकेची २९ बांधकामे आणि ५२३ अन्य प्राधिकरणांच्या कामांचा समावेश आहे. मार्गदर्शक तत्त्वांची अंमलबजावणी होते की नाही यासाठी वॉर्डस्तरावर पथकेही नेमण्यात आलेली आहेत.