सिंहगड, राजगड, लोणावळा परिसर, ताम्हिणी परिसरात गेल्या आठवड्यात गर्दी होती. मात्र, त्यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी प्रशासकीय यंत्रणा कोठेही नव्हती. मुख्य रस्त्यांवर काही भागांत पोलिसांचा बंदोबस्त होता; पण गर्दीच्या तुलनेत त्यांची संख्या तोकडी होती. पर्यटकांच्या या बेशिस्तीचा फटका सर्वांनाच बसला.
Pune News : पर्यटनाला गेला, अर्ध्यातूनच माघारी, मित्रांना पुन्हा दिसलाच नाही, वाटेत चप्पल अन् माती घसरल्याच्या खुणा; नाणेघाटात तरुणाचा थरारक अंत
दर वर्षी वर्षा सहलींची संख्या वाढते आहे. अतिधाडसातून होणाऱ्या अपघातांचे, पर्यटकांच्या मृत्यूचेही आकडे वाढत आहेत; तरीही प्रशासन पावसाळी पर्यटन व्यवस्थापनाकडे गांभीर्याने पाहत नाही. यंदा जून कोरडा गेल्याने पर्यटनावर चर्चाच झाली नाही. धोकादायक धबधबे आणि पर्यटनस्थळी बंदीचा निर्णय जिल्हा प्रशासनाने जुलैमध्ये घेतला. या आदेशाचे पालन होते, की नाही याची पाहणीच झालेली नाही. परिणामी, पर्यटकांचा मुक्त संचार सुरू आहे.
‘अमका किल्ला वन विभागाच्या हद्दीत येतो’, ‘हा दुर्ग पुरातत्त्व विभागाच्या नियंत्रणात आहे,’ ‘ती ग्रामीण पोलिसांची हद्द आहे,’ अशा सबबी सांगून जबाबदारी ढकलणाऱ्या सरकारी विभागांमुळे यंदाही गर्दीने उच्चांक गाठला. स्थानिक संघटना, दुर्गप्रेमी आणि गावकऱ्यांच्या मदतीने कोंडी सोडवली जात आहे.
पोलिसांच्या उपस्थितीनंतर बदलले चित्र
देवकुंड धबधबा आणि ताम्हिणी परिसरातील धबधब्यांकडे जाण्यासाठी बंदी असतानाही दहा दिवसांपूर्वीपर्यंत पर्यटकांची वर्दळ होती. मुख्य रस्ते सोडून पर्यटक इतर आडवाटांमार्गे धबधब्यांपर्यंत जात होते. गेल्या आठवड्यात तेथे दोन पर्यटकांचा मृत्यू झाल्यानंतर स्थानिक पोलिसांनी गावकऱ्यांची बैठक घेतली. ‘बंदी असलेल्या ठिकाणी जाण्यासाठी पर्यटकांना मदत करू नये. कोणी तिकडे जाताना दिसल्यास त्यांना रोखावे, अशा सूचना पोलिसांनी दिल्या,’ अशी माहिती सागर दहिंबेकर यांनी दिली.
सातत्याने गर्दी होणारी ठिकाणे
सिंहगड, लोहगड, राजगड, भोर-वेल्हे, रायरेश्वर पठार, पाबे घाट, मुळशी-ताम्हिणी, लोणावळा, राजमाची
Pune News : ‘आईssबाबाss’; कुटुंबासोबत गाढ झोपेत, भल्या पहाटे बिबट्याची झडप, आई-बापासमोर चिमुकलीला शेतात ओढलं; पुण्यात लेकीचा करुण अंत
गर्दीची उदाहरणे
-गेल्या रविवारी सिंहगडावर २० हजारांवर पर्यटक; घाटात तीन किलोमीटरपर्यंत वाहनांच्या रांगा
-भुशी डॅम, मुळशी भागात पर्यटकांनी बेशिस्तपणे लावलेल्या गाड्यांमुळे काही तास वाहतूक कोंडी
-राजगड, लोणावळ्याजवळचे धबधबे या परिसरातही पर्यटकांची प्रचंड गर्दी
सुट्टीदिवशी लोणावळ्याच्या मुख्य बाजारपेठेत आणि भुशी धरण परिसरातील पर्यटकांची गर्दी आणि वाहनांची कोंडी आवरताना पोलिसांचे मनुष्यबळ अपुरे पडते. त्यामुळे आमच्या संस्थेने स्वयंसेवकांचा मोठा गट तयार केला आहे. त्यांना पर्यटन व्यवस्थापनाचे प्राथमिक प्रशिक्षण दिले आहे. गर्दी व्यवस्थापनासाठी त्यांचा मोठा उपयोग होतो.- सुनील गायकवाड, शिवदुर्ग रेस्क्यू टीम, लोणावळा
देवकुंड धबधब्याच्या परिसरात महत्त्वाच्या ठिकाणी बंदोबस्त वाढवला आहे. पोलिसांनी सूत्रे हातात घेतल्यानंतर पर्यटकांचा उपद्रव थांबला आहे. –सागर दहिंबेकर, सह्याद्री वन्य जीव रक्षणार्थ सामाजिक संस्था, वन्य जीव रक्षक
