नांदेड: मराठवाडा मुक्ती संग्राम लढ्याला ७५ वर्ष पूर्ण होत आहे. याच अनुषंगाने मराठवाडा मुक्ती संग्राम दिनाचा अमृत महोत्सव साजरा केला जात आहे. मराठवाडा निझाम राजवटीपासून मुक्त करण्यासाठी अनेकांनी कडवी झुंज देत प्राणांची आहुती दिली. यात नांदेड जिल्ह्यातील कंधार तालुक्यातील मौजे कल्हाळीच्या शौर्यगाथेचा आवर्जून उल्लेख करण्यात येतो. नाईकांच्या गढीवर तिरंगा फडकावण्यावरून रझाकारांनी तीन दिवस बेछूट गोळीबार केला होता. कल्हाळीच्या ग्रामस्थांनी याचा प्रतिकार केला आणि नाईकांचा वाडा पेटवून देण्याचा रझाकारांचा मनसुबा हाणून पाडला. यात ३५ जणांना हौतात्म्य देखील आले होते.
नाईकांच्या वाड्याला गराडा; रझाकारांशी रात्रभर गोळीबार
२८ जून १९४७ रोजी मिलिटरीचे ५०० जवान व १५०० रझाकारांनी कल्हाळीच्या दिशेने आगेकूच केली. २३ जून १९४७ ला पहाटे ५ वाजता नाईकांच्या वाड्याला गराडा घालण्यात आला. गढीत नाईकांनी आपल्या ८० साथीदारांसह आश्रय घेतला. गढीवरून लक्ष्मण बाबाराव वडजे व संभाजीराव टोळ यांच्या नेतृत्वाखाली लढा सुरू झाला. अनेक रझाकार ठार झाले. पिसाळलेल्या रझाकारांनी घरे पेटवली. २९ जून ते १ जुलै १९४७ पर्यंतहा रझाकारांशी मुकाबला चालू होता. रात्रभर गोळीबार होत होता. कोणीही मागे हटत नव्हते. ७ जुलै १९४७ रोजी मंगळवारी सकाळी १० वाजता मिलिटरी व रझाकार यांनी गढीत प्रवेश मिळवला. समोरासमोरच्या लढाईत ३५ जणांना हौतात्म्य प्राप्त झाले. अप्पासाहेब नाईकांना वीरमरण प्राप्त झाले, अशी माहिती सरपंच प्रतिनिधी गणपथ तोटवाड यांनी दिली.